Hajnówka i okolice

 

Hajnówka jest największą miejscowością leżącą bezpośrednio przy Puszczy Białowieskiej. Nazwę ,,puszczańskiej bramy” zawdzięcza swojemu położeniu; krzyżują się tu główne drogi dojazdowe  z sąsiednich województw Mazowieckiego i Lubelskiego oraz stolicy Podlasia – Białegostoku. Miasto posiada również połączenie kolejowe PKP, którym można dojechać z Warszawy.

Burzliwa historia Hajnówki, związana z przedwojennym rozwojem przemysłu drzewnego i napływem ludności z różnych części kraju o odmiennych pochodzeniui statusie społecznym, sprzyjała prężnej aktywności lokalnych instytucji społecznych i kulturalnych oraz kształtowania się mentalności mieszkańców łączącej w sobie przywiązanie do lokalnej tradycji oraz otwartość i gościnność wobec przyjezdnych.

Obecnie w mieście znajduje się kilka instytucji kulturalnych, prezentujących bogatą mozaikę etniczną i religijną regionu. Nie brakuje też cennych zabytków, do których należą m. in. hajnowskie świątynie: trzy prawosławne cerkwie i trzy kościoły katolickie.

DSC_0690d

Hajnówka, w przeszłości prężnie działający ośrodek przemysłu drzewnego, dziś przekształca się w miejscowość przyjazną ekologicznie i wychodzącą naprzeciw odwiedzającym ją turystom ze swoim bogatym kalendarzem imprez. Szczególnie atrakcyjny jest pod tym względem sezon letni, w którym park i amfiteatr miejski w każdy weekend licznie gromadzą mieszkańców i przyjezdnych.

Miasto jest doskonałą bazą wypadową, zarówno do samej Puszczy, jak i bezpośrednio sąsiadujących z nią okolic. Mimo że najbardziej znane puszczańskie atrakcje znajdują się bliżej Białowieży, osoby szukające mniej uczęszczanych szlaków i dzikich leśnych wędrówek na pewno nie będą zawiedzione. Niedaleko Hajnówki zaczyna się malownicza dolina rzeki Leśnej stanowiąca, oprócz BPN, największy obszar naturalnych puszczańskich lasów z licznymi rezerwatami przyrody. Atrakcją regionu jest leśna KOLEJKA WĄSKOTOROWA, którą można wybrać się do miejscowości Topiło nad pięknie położonym wśród lasu zbiornikiem wodnym.

 

Orzeszkowo

To spora wieś na skraju Puszczy otoczona malowniczymi łąkami. Pierwsza wzmianka o Orzeszkowie pochodzi z początku XVII wieku. Znajduje się tu drewniana cerkiew, a wokół niej cmentarz prawosławny. Niedaleko od cerkwi, po przeciwnej stronie drogi stoi niewielki budynek stacji PKP na trasie Warszawa – Hajnówka. Z drogi wjazdowej z Hajnówki widać śródpolną studnię z żurawiem.

Łozice i Długi Bród

To małe, spokojne wsie o tradycyjnej zabudowie położone tuż przy Puszczy. Dookoła nich rozciągają się piękne widoki łąk obwiedzionych linią lasu. Wjeżdżając do Łozic, warto zwrócić uwagę na stare bocianie gniazdo wśród gałęzi potężnego wiązu.

Topiło

To śródleśna osada nad urokliwym zbiornikiem wodnym na rzece Perebel. Jest to ostatnia stacja kolejki wąskotorowej, prowadzącej tu przez Puszczę z Hajnówki. Topiło jest też lubianym celem rowerzystów. Z Hajnówki trasa biegnie wzdłuż torów kolejki, z malowniczym widokiem na dolinę rzeki Leśnej. Z Białowieży szlaki rowerowe i piesze prowadzą tu przez ciekawe rezerwaty: Podcerkwa, Berezowo, Olszanka-Myśliszcze (świetny punkt widokowy na dolinę rzeki Leśnej), Michnówka. Po przejechaniu trasy wspaniale jest położyć się w słońcu  na niewielkim drewnianym molo i cieszyć się bliskością przyrody. Topiło odwiedzają też wędkarze.

poranek Topiło

W pewnej odległości od trasy kolejki wąskotorowej na Topiło stoi obecnie już obumarły, imponujący swoimi rozmiarami Car Dąb. Liczące ponad 500 lat drzewo jest prawdopodobnie najstarszy dębem w Puszczy. Warto wiedzieć, że Car Dąb to popularna w kulturze białoruskiej nazwa nadawana najpotężniejszym drzewom tego gatunku.

Nowoberezowo

To duża wieś założona już XVI wieku. Znajdują się w niej dwie cerkwie: murowana z 1876 i drewniana z XVIII wieku. We wsi zachowały się ciekawe przykłady tradycyjnej zabudowy drewnianej oraz dwie kapliczki prawosławne z XIX wieku – drewniana przy wjeździe z Hajnówki i murowana przy drodze na Czyżyki. We wsi funkcjonuje też niewielki skansen.

chata2

Stary Kornin

To wieś założona już w XVI wieku. Na początku XVII wieku miała się tu pojawić cudotwórcza ikona Matki Bożej. Liczne przypadki uzdrowień spowodowały, że Stary Kornin stał się lokalnym centrum pątniczym. Cudowną ikonę mieszkańcy wywieźli w 1915 w głąb Rosji, gdzie zaginęła. We wsi, tuż obok siebie, stoją dwie drewniane cerkwie – Archanioła Michała z XIX wieku i św. Anny z XVIII wieku. Wtopione w wiejski krajobraz są niezwykle malownicze. Kto chciałby zobaczyć wiejski odpust, może wybrać się do Starego Kornina w dniu św. Anny 7 sierpnia. Jest to jeden z najsłynniejszych odpustów w okolicy.

Dubicze Cerkiewne

O wsi wzmiankowano już w dokumentach z 1553 roku. We wsi znajduje się cerkiew, a na zachód od miejscowości cmentarz z przykładami niegdyś typowych kolorowych krzyży w kształcie koniczynki. W niewielkiej odległości od wsi znajduje się zalew, który jest popularnym ośrodkiem rekreacyjnym. Co roku w czerwcu odbywa się tu Noc Kupały.

Szostakowo, Czyżyki, Trywieża

To położone wśród pól i łąk wsie, w których wciąż jeszcze można zobaczyć ciekawe przykłady tradycyjnej drewnianej architektury. Między nowszymi domami stoją jeszcze stare chaty z okiennicami, zdobieniami nad i podokiennymi oraz tymi w szczycie domów. Okoliczne tereny otwarte są ciekawymi miejscami do obserwowania migrujących ptaków. Warto też wybrać się w te strony rowerem, żeby wyraźniej odczuć spokój wsi i życie w rytmie natury.

Czyżyki

Dubiny

To stara wieś powstała jako siedziba osoczników. Obecnie łączy się zabudowaniami z Hajnówką, ale jest od niej znacznie starsza. Przy drodze do Hajnówki znajduje się XIX-wieczna murowana cerkiew, a za wsią niewidoczna z głównej drogi również XIX-wieczna kaplica cmentarna i stary cmentarz, na którym chowano kiedyś również Hajnowian.  W okolicach Dubin pojawiają się, aczkolwiek nie co roku, żołny.

Przybudki

Przy drodze za wsią, na skraju łąk  rośnie wyjątkowo malowniczy dąb, jeden z najdorodniejszych i najbardziej bajkowych w tych stronach.

 

 

Powiązane miejsca:


Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach osi 4 Leader. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Projekt zrealizowany przez Stowarzyszenie Metamorphosis. Instytucja zarządzająca Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-13 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi